Op bezoek bij Ernst H.B.

Iedereen die cartoons naar het Ministerie van Justitie heeft gestuurd, heeft, als het goed is, het volgende antwoord op zijn/haar vraag gehad:

Geachte x85x85x85 ,
Naar aanleiding van uw e-mail van 24 mei 2008 het volgende;
Allereerst mijn excuses voor de late beantwoording. U heeft ongetwijfeld kennisgenomen van de ontwikkelingen die volgden op de aanhouding van de cartoonist Nekschot. Ik doel dan met name op de discussie in de media en het debat in de Tweede Kamer. Daar heb ik ook mijn standpunt verwoord: de vrijheid van meningsuiting behoort, net als de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging, tot de fundamenten van onze rechtsorde, maar dient wel de grenzen van de wet te respecteren.
Ergens in de discussie, en dat blijkt ook uit uw brief, is de indruk ontstaan dat er bij het Ministerie van Justitie een werkgroep zou zijn die cartoons beoordeelt. Deze werkgroep bestaat echter niet. Er is wel een interdepartementale werkgroep opgezet naar aanleiding van de ophef over de Deense cartoons en de daarop volgende rellen in het buitenland. In dit overleg zijn vrijwel alle departementen vertegenwoordigd en worden de (inter)nationale effecten en te nemen maatregelen besproken voor het geval Nederland in een vergelijkbare situatie zou belanden. Dat is dus een heel ander onderwerp. Deze werkgroep is in de wandelgangen de Cartoonwerkgroep gaan heten: hier zou het misverstand op kunnen berusten. In genoemde werkgroep zijn de ontwikkelingen in het onderzoek tegen Gregorius Nekschot enkel en alleen gemeld met het oog op eventuele gevolgen op het gebied van de openbare veiligheid. Maar deze werkgroep beoordeelt uiteraard niet of cartoons wel of niet gepubliceerd mogen worden, of strafbaar zijn. Het Openbaar Ministerie kan, wanneer hiertoe aanleiding is x96 bijvoorbeeld na aangifte x96 een strafrechtelijk onderzoek instellen naar cartoons. Uiteindelijk beslist de onafhankelijke rechter over de strafbaarheid.
Ik heb inmiddels enkele brieven over deze kwestie verzonden aan de Tweede Kamer en hierover het eerder genoemde debat gevoerd. U kunt de brieven aan de Tweede Kamer en de handelingen van het debat vinden op de website van de Tweede Kamer of op www.justitie.nl.
Ik hoop met deze brief eventuele onzekerheid of onduidelijkheid te hebben weggenomen.
Met vriendelijke groet,
Dr. E.M.H. Hirsch Ballin Minister van Justitie

Naar aanleiding hiervan, zijn Peter Nieuwendijk en Jean Gouders, als resp. Secretaris Generaal van FECO international en voorzitter Nederlandse cartoonistenvereniging de TULP/FECO Holland, uitgenodigd voor een gesprek met Minister van Justitie Hirsch Ballin.
Dit gesprek heeft op 2 september j.l. plaatsgevonden op het departement van Justitie.

Bij dit gesprek waren aanwezig: de Minister, mevr. Lidewij Ongering, hoofd van de x93cartoonpolitiex94(overigens niet in uniform), de heer Ivo Hommes, voorlichter en een dame die zich voorstelde als beleidsmedewerkerster, ieder voorzien van een dik dossier met alle ingezonden cartoons!

De Minister opende het gesprek met de opmerking dat hij erg genoten had van de cartoons, als welkome afwisseling van droge juridische stof, die zijn mail normaal bevat. Desgevraagd blijkt, gezien de grote omvang van de mailbox van het ministerie, dit niet tot op- of verstoppingen te hebben gezorgd.

Men was er erg op gebrand om alle misverstanden m.b.t. de vrijheid van meningsuiting, die de affaire Nekschot en in de nasleep hiervan, de cartoonpolitie rel, door de (in hun ogen overtrokken en hijgerige) publiciteit zijn ontstaan uit de weg te ruimen. Ook werd de handelingswijze van de Amsterdamse politie en het O.M. in de kwestie Nekschot als overdreven geclassificeerd.

Mevr. Ongering, legde nogmaals de taak van de x93commissie cartoonproblematiekx94 uit;
Deze commissie had slechts tot doel, ingeval een cartoonrel vergelijkbaar met die in Denemarken, zich in Nederland zou voordoen, zij maatregelen zouden nemen, die de kaas- en bloembollenexport zoveel mogelijk moeten beschermen.
De commissie (die bestaat uit vertegenwoordigers van alle departementen) heeft dus absoluut geen inhoudelijk oordeel over cartoons.

Peter en ik hebben x96 namens alle cartoonisten in binnen en buitenland – nogmaals onze zorgen uitgesproken , dat dit soort affaires tot zelfcensuur kan leiden en dat deze kwestie voor veel ongeruste reacties vanuit de hele wereld heeft gezorgd! Wij vemeldden hierbij de opstelling en reacties van FECO, Stichting Pers & Prent, Cartoon Rights Network en natuurlijk de Nederlandse Cartoonistenvereniging De Tulp!
Ook stipten wij aan dat er werk aan de winkel is voor andere ministeries omdat wij ons x96 naast cartoons – zorgen maken over de toenemende tendens om kunstuitingen te verbieden en/of te verplaatsen. De minister meldde dat hij in al deze gevallen onvoorwaardelijk vasthoudt aan het principe x93vrijheid in woord & beeldx94.

Ook hebben we er onze waardering over uitgesproken, dat men deze zaak serieus heeft genomen en netjes afgehandeld. Naar aanleiding van een antwoordbrief in het engels aan alle buitenlandse collegax92s die cartoons naar het ministerie van Justitie mailden, kwamen er veel verbaasde en opgetogen reacties binnen van cartoonisten uit landen met een minder democratische traditie. Een veel gehoorde opmerking van buitenlandse cartoonisten was: x93In Nederland vind je nog een xe9chte democratiex94

Het gesprek vond in een prettige atmosfeer plaats. Er werd koffie geschonken, serieus overlegd en gelachen.

Tenslotte hebben we de Minister een stempel van de Cartoonpolitie (die hij belooft te zullen gebruiken voor interne post) xe9n een karikatuur overhandigd.Beide voorwerpen werden met veel plezier in ontvangst werden genomen. (zie bijgevoegde fotox92s)

Jean Gouders
Peter Nieuwendijk

Ministerie van Justitie

t.a.v.  de minister van Justitie

Dr.E.M.H. Hirsch Ballin

postbus 20301

2500 EH Den Haag                                                                                        Hillegom 21 mei 2008

Mijnheer de Minister,

Met grote verbazing vernamen wij onlangs als zou er sinds 2006 een werkgroep door uw ministerie in het leven geroepen zijn, die tot taak heeft om alle gepubliceerde cartoons te controleren!

Boos, geschokt, maar ook geamuseerd, hebben we hier kennis van genomen.

Cartoonisten worden serieus genomen! Gelukkig.

Of worden we in de hoek gezet als we met iets of iemand de spot drijven.

Worden cartoonisten nu als staatsgevaarlijke individuen gerekend?

En hoe zat het ook al weer met de wet op de persoonsgegevens?

Of is hier wellicht sprake van een reli-kabinet met nogal spastische gelovigen dat geen satire of spot duldt?

Op de website van uw ministerie is niet terug te vinden onder welk centraal dienstonderdeel deze cartoonpolitie valt. Is hier wellicht sprake van een geheime werkgroep?

Graag zouden wij van u antwoord(en) hebben op de volgende vragen zodat wij ons in de toekomst als keurige burgers kunnen gedragen.

1.Hoe is de cartoonpolitie tot stand gekomen?

2.Wie hebben er zitting in de werkgroep?

(alle gelovigen nemen wij aan alsmede athexefsten?)

3.Op welke criteria zijn de leden toegelaten?

4.Wat zijn de beleidslijnen?

5.Waar liggen de grenzen?

(Een moeilijke taak voor de cartoonpolitie, lijkt ons. Een cartoon kan voor iemand leuk, onderhoudend en verhelderend zijn, terwijl een ander zich er aan stoort of zich beledigd voelt!)

Met het oog op de organisatie van het 16^e Nederlands Cartoonfestival in 2009 lijkt het ons raadzaam om xe9xe9n van de leden van de cartoonpolitie in onze internationale jury op te nemen, zodat wij niet bang hoeven te zijn voor represailles en of ongevraagde politie-invallen. Hij of zij kan ons dan in zijn/haar onbegrensde wijsheid vertellen of wij niet txe9 ver zijn gegaan, welk leuk genoeg zijn, of wellicht opzettelijk beledigend en haatzaaiend bezig zijn.

Leve de vrijheid!

Hoogachtend,

Peter Nieuwendijk

Oud-voorzitter van de Nederlandse Cartoonistenvereniging De Tulp

Secretaris Generaal van FECO

(Wereld Federatie van Cartoonisten met vertegenwoordigers in 33 landen)

feco.international@planet.nl